Voor het eerst in jaren daalt de werkloosheid onder de Antwerpenaars van Marokkaanse origine. De daling was al enkele maanden voelbaar, maar zette zich in maart door met -3,5%. Licht onder het Vlaamse gemiddelde (-4,3%), maar daar zijn de specifieke kenmerken van een grote stad met relatief meer jongeren en meer kansarmoede niet vreemd aan. Opvallend is ook dat de Belgen en deMarokkanen de enige grote nationaliteitsgroepen zijn waarbij je dit fenomeen aantreft.

"Ik zie drie oorzaken", zegt Sally Swaans van VDAB-Antwerpen. "Het is conjunctuurgebonden. De crisis is voorbij, en die trof toch vooral jongeren,werknemers in de industrie en mensen met korte contracten. Midden in de Marokkaanse doelgroep dus. Daarnaast is er nu een generatie die de Nederlandsetaal goed machtig is. En een goed diversiteitsbeleid kan heel veel zoden aan de dijk brengen."

Er zijn in Antwerpen de voorbije jaren al heel wat initiatieven opgestart om allochtone Antwerpenaars aan een job te helpen."Het gaat dan veelal om jongeren die een pak negatieve ervaringen hebben opgedaan in het onderwijs of op de arbeidsmarkt, en die dus wel een extra duwtje in de rug kunnen gebruiken", zegt El Hassan Aouraghe, projectleider arbeidsmarktbeleid van de stad Antwerpen. "Zolang de crisis aanhield, zagen we weinig effect,maar nu begint dat te keren."

De 'jongerencompetentiecentra' zijn zo'n initiatief. De stad Antwerpen zette er drie op, in Deurne-Noord, het Kiel en in Borgerhout. Niet toevallig buurten met een hoge jeugdwerkloosheid. Er werken drie arbeidscompetentiebegeleiders, ingeschakeld via Jeugd en Stad (Jes). "Ze zoeken de jongeren op. Op straten en pleinen, in internetwinkels, theehuizen, enzovoort. We bouwen met hen een vertrouwensband op. En dat heeft succes. We kunnen per jaar zo'n 120 jongeren begeleiden op weg naar werk of een opleiding."

Op het binnenplein van jeugdcentrum De Branderij in Borgerhout zit een groepje jongeren te keuvelen op een bank. "Normaal gezien zou ik tussen hen in zitten", zegt Mostafa Ameziane. De dertiger verdiende zijn sporen als jeugdwerker en werkt nu twee jaar als arbeidscompetentiebegeleider in Borgerhout. Hij kent de zowat 500 allochtone jongeren uit de buurt als zijn broekzak, begeleidt zowat 50 onder hen intensief, op weg naar een diploma of een baan. "Ik woon hier en ben hier opgevoed. Je moet die jongeren hun leefwereld heel goed kennen, wil je hun vertrouwen winnen. Want dat is samen met laagdrempeligheid de basis voor succes."

Schoolmoe

De jongeren waarmee Mostafa Ameziane werkt zijn 16 tot 25 jaar oud, waarvan een grote groep

18- tot 22-jarigen. Schoolmoe, vaak niet verder geraakt dan het tweede of derde middelbaar. "Ik probeer hen zover te krijgen dat ze bijvoorbeeld volwassenenonderwijs volgen. Een opleiding die gekoppeld is aan gegarandeerd werk. Loodgieterij of in de bouwsector. Of we gaan meteen op zoek naar een job, want als je alleen woont en je moet huur betalen, moet je niet met een school afkomen, maar met een baan."

Werk beloven doet hij nooit. "Wel dat we er samen naar gaan zoeken. Ik regel samen met hen hun papieren, schrijf mee aan een cv, doe hen hun competenties inzien. Vaak weten ze niet dat ze die hebben."

In 2010 kregen 129 jongeren door Mostafa en zijn collega's in Deurne-Noord en op het Kiel zo'n intensieve begeleiding. 53 onder hen vonden werk, 21 startten een opleiding en 33 keerden terug naar school.

Zij zitten mee in de positieve statistieken. Maar het blijft een kwetsbare groep. Ze waren de eerste slachtoffers van de crisis, ze dreigen opnieuw de dupe te worden van een eventuele dalende conjunctuur. "Klopt", zegt Mostafa Ameziane. "Wat me mateloos irriteert is dat veel van onze jongeren na een jaar of langer nog steeds met een contract zitten, dat wekelijks of tweewekelijks wordt verlengd." Maar voor het overige kunnen er niet genoeg jongerenompetentiecentra zijn, vindt hij.

Ook slecht nieuws

De doorstroom van Antwerpenaars van Marokkaanse origine naar de arbeidsmarkt trekt aan, maar die kentering wordt jammer genoeg meer dan gecompenseerd door een stijging van het aantal werklozen bij andere niet-EU-burgers.

Dit jaar staan er 928 Russen ingeschreven als werkzoekend, een stijging van 97 mensen (11,7%) ten opzichte van 2010. Bij Pakistani gaat het om 266 werkzoekenden (+15,6%), voor Afghanen (317 mensen) en Irakezen (406 mensen) betekent dat telkens een stijging van maar liefst 50% ten opzichte van vorig jaar. En dan hebben we het niet eens over de zowat twintig andere nationaliteiten uit zwart Afrika, het voormalige Oostblok en het Midden-Oosten die samen de statistieken opkrikken. Dezelfde nationaliteiten waarmee ook het OCMW worstelt, mensen die onze taal niet spreken en extra inspanningen vragen. Zowel OCMW-voorzitster De Coninck als schepen van Werk en Onderwijs Voorhamme zeiden het al: dit juk wordt veel te zwaar om dragen voor de stad.

 uit GVA van 16 april 2011 door Wim Daeninck

© 2011 Concentra